Styl dowolny znany jest od starożytności w wielu odmianach. Generalnie polega on na wykonywaniu naprzemiennych ruchów nóg tzn. "nożyc" oraz naprzemiennych ruchów rąk. Twarz pływaka zanurzona jest w wodzie a oddech wykonuje się przez częściowe wychylenie głowy nad wodę wzdłuż jednej ręki przenoszonej nad wodą do przodu. Jest to zdecydowanie najszybszy styl pływania.

Jest to jeden z najstarszych stylów pływackich, zaczerpnięty z obserwacji techniki pływania żab. Ciało pływaka na wodzie ułożone jest na piersiach, płyniemy poruszając w sposób symetryczny (prawa i lewa strona tak samo) kończynami górnymi i dolnymi naprzemiennie (ramiona równocześnie i potem nogi). Gdy podkurczamy nogi należy wykonać ruch podciągnięcia i zagarnięcia rękoma wody do siebie, a gdy odpychamy się nogami złożyć wyprostowane ręce do przodu. Jest to styl niezbyt szybki w po równaniu z innymi stylami, lecz sposobem tym pływak może pokonać duże odcinki nie męcząc się.

Styl ten został zaczerpnięty z obserwacji ruchów jakie w czasie pływania wykonują delfiny. To jeden z najtrudniejszych stylów, wymaga doskonałej koordynacji pracy rąk i nóg oraz opanowania techniki. Charakteryzuje się on jednoczesnym ruchem obydwu rąk oraz odbijaniem się obiema nogami. Ciało musi być ułożone w pozycji na piersiach, ramiona przenosimy jednocześnie, na jeden ruch rąk przypadać powinny dwa odepchnięcia nogami. Dodatkowo całe ciało pracuje ruchem falistym od głowy do nóg. Styl motylkowy (delfin) jest jednym z najszybszych stylów pływackich.

Styl grzbietowy jest stylem posiadającym liczne odmiany. Ogólnie, osoba płynąca „na grzbiecie” ułożona jest na plecach i wykonuje naprzemienne wymachy rękoma za siebie. Nogi pracują jak nożyce wybijając obciągniętymi stopami wodę do góry. Głowa spoczywa na wodzie. Spotkać można również modyfikację tego stylu gdzie, ramiona pracują na przemiennie do tyłu, a nogi pracują jak w stylu klasycznym (popularnej żabce). Styl grzbietowy jest stylem dość szybkim, jednak znacznym jego minusem jest słaba możliwość kontroli kierunku płynięcia.

Kraul ratowniczy to sposób pływania, zaadoptowany na potrzeby ratownictwa wodnego. Jest on modyfikacją tzw. Kraula, a jego modyfikacja polega na tym, że płynący (ratownik) ma podczas płynięcia wysoko uniesioną głowę nad powierzchnię wody, aby widzieć osobę tonącą. W pozycji tej ratownik może bardzo szybko, nie tracąc kontaktu wzrokowego z miejscem wypadku przedostać się do tonącego.

Żabka ratownicza jest sposobem pływania zaadoptowanym na potrzeby ratownictwa wodnego. Jest modyfikacją tzw. żabki (styl klasyczny), a jego modyfikacja polega na tym, że płynący (ratownik) ma podczas płynięcia wysoko uniesioną głowę nad powierzchnię wody, zapewniając sobie możliwość ciągłej obserwacji tonącego.

Sposób ten może być wykorzystany do holowania osób zmęczonych, przytomnych jak i nieprzytomnych. Holując tym sposobem ratownik i poszkodowany ułożeni są w pozycji na plecach, ratownik chwyta poszkodowanego obiema rękami pod pachy. Wykonując ruchy nóg do żabki, płynie z poszkodowanym starając się utrzymać jego twarz nad wodą.

Sposób ten jest modyfikacją sposobu holowania z ujęciem za doły pachowe. Modyfikacja polega na tym, że ratownik po ułożeniu poszkodowanego na plecy, chwyta go oburącz za głowę tak, by kciuki znajdowały się za uszami poszkodowanego, a pozostałe palce na żuchwie poszkodowanego.

Holowanie na boku jest sposobem, który można wykorzystać podczas holowania osoby przytomnej, nieagresywnej a także osoby nieprzytomnej. W sposobie tym, poszkodowany ułożony jest na plecach natomiast ratownik układa się na boku i chwyta holowanego jedną ręką tak by uchwycić trzema palcami jego żuchwę.

Możliwość szybkiego zanurzenia się pod wodę zapewnia tzw. scyzoryk. Manewr ten polega na zanurzeniu się pod wodę, gdzie ratownik płynąc na brzuchu wykonuje gwałtowny skłon z zamachem ręki, unosząc jednocześnie nogi w górę do pionu.

Pływanie pod wodą to sposób płynięcia, w którym ratownik, bez wynurzenia potrafi pokonać dystans nawet ponad 25 m. Pływanie takie wymaga od ratownika odpowiedniego treningu i wiedzy z zakresu optymalnego wykorzystania siły i techniki płynięcia. W pływaniu pod wodą ważne są odpowiedni sposób nabrania powietrza do płuc, jakość ruchu, odepchnięcia i wykorzystanie opływowej pozycji ciała. Wbrew powszechnym opiniom o efektywnym płynięciu pod wodą wcale nie decyduje szybkość wykonywanych ruchów rąk i nóg.

Skok na głowę jest najszybszym, najbardziej popularnym i powszechnie używanym skokiem do wody. Jest on odmianą skoku startowego wykorzystywanego przez pływaków na zawodach pływackich. Jego niewątpliwą zaletą jest to, że po wykonaniu skoku z miejsca, bez wykonywania jakichkolwiek ruchów w wodzie jesteśmy w stanie bardzo szybko pokonać duży odcinek. Minusem jest fakt że w trakcie wykonywania skoku ratownik traci kontakt wzrokowy z osobą tonącą. Ponadto ze względu na to, że po wykonaniu skoku ratownik jest całkowicie zanurzony pod wodą i skierowany głową do przodu, skok ten można wykonać wyłącznie w miejscach, gdzie znana jest głębokość wody i woda jest przejrzysta (sprawdzone kąpieliska, pływalnie).

Jeśli woda jest absolutnie nieprzejrzysta, najbezpieczniej wykonać tzw. skok na bombę. Skok ten wykonujemy w pozycji podkurczonej z ramionami zgiętymi w stawach łokciowych, trzymając je przed sobą tak, aby w razie uderzenia o przeszkodę mogły zasłonić twarz. Minusem tego skoku jest możliwość utraty kontaktu wzrokowego z osobą tonąca.

Na potrzeby ratownictwa wodnego opracowano skok który łączy w sobie bezpieczne wejście do wody z równoczesną możliwością obserwacji osoby tonącej. Jest to skok wykroczny. Polega on na tym że skacze się z miejsca daleko do przodu, w pozycji wykrocznej, z mocno pochylonym do przodu tułowiem, prowadząc do zderzenia z powierzchnią wody klatką piersiową i rozstawionymi w bok ramionami, przy wysoko uniesionej głowie. W momencie zderzenia z wodą ramiona zagarniają wodę do przodu.

Ratownik po zauważeniu osoby tonącej zakłada szarfę boi przez klatkę piersiową, trzymając boję w ręku wykonuje skok ratowniczy do wody (lub wbiega do wody). Obserwując osobę tonącą dopływa kraulem ratowniczym do poszkodowanego, na tyle blisko by móc podać mu boję, a jednocześnie nie dać się mu uchwycić. Cały czas mając poszkodowanego w zasięgu wzroku Ratownik ściąga jedną ręką boję i podaje ją osobie tonącej. Po uchwyceniu przez poszkodowanego boi, ratownik przechwytuje go do holowania i w bezpieczny sposób odholowuje do brzegu.

W trakcie dopływania do tonącego może się zdarzyć że poszkodowany znacznie osłabnie lub nawet utraci przytomność. Wtedy po dopłynięciu do poszkodowanego, ratownik wspiera się na bojce jedną ręką, drugą chwyta nieprzytomnego (według zasady prawą ręką za jego prawą rękę, lewą ręką za lewą poszkodowanego) i zdecydowanym ruchem wciąga poszkodowanego na boję, obracając równocześnie go na plecy. Po ułożeniu nieprzytomnego na bojce SP przechwytuje go i odholowuje do brzegu.

Ratownik po zauważeniu osoby tonącej zakłada szarfę pasa "Węgorz" przez klatkę piersiowąi trzymając pas w ręku wykonuje skok ratowniczy do wody (lub wbiega do wody). Obserwując osobę tonącą dopływa kraulem ratowniczym do poszkodowanego, na tyle blisko by móc podać mu pas, a jednocześnie nie dać się złapać. Utrzymując kontakt wzrokowy z poszkodowanym, ratownik przyciąga do siebie pas i podaje tonącemu. Po uchwyceniu pasa przez poszkodowanego, ratownik zapina węgorz i odholowuje tonącego.

W trakcie dopływania do tonącego może się zdarzyć że poszkodowany znacznie osłabnie lub nawet utraci przytomność. Wtedy po dopłynięciu do poszkodowanego, ratownik wspiera się na pasie jedną ręką, drugą chwyta nieprzytomnego (według zasady prawą ręką za jego prawą rękę, lewą ręką za lewą poszkodowanego) i zdecydowanym ruchem wciąga poszkodowanego na pas obracając równocześnie go na plecy. Po ułożeniu nieprzytomnego na pasie zapina go i odholowuje do brzegu.

Pozycja bezpieczna jest stabilną pozycją, w której układamy osobę oddychającą, nieprzytomną w celu zapewnienia jej drożności górnych dróg oddechowych. Pozycja ta zapewnia poszkodowanemu możliwość swobodnego wypływu wydzielin z jego ust takich jak na przykład wymioty, krew. Poszkodowanego można ułożyć na prawym lub lewym boku, wyjątkiem są kobiety w ciąży, które należy ułożyć na lewym boku. Do czasu przybycia pogotowia ratunkowego konieczna jest stała kontrola oddechu poszkodowanego.

Podstawowe zabiegi resuscytacyjne (Basic Life Support — BLS) to termin dotyczący bezprzyrządowego utrzymywania drożności dróg oddechowych, oraz podtrzymywania oddychania i krążenia osób, którym grozi lub u których nastąpiło nagłe zatrzymanie krążenia (NZK).

Osoby takie wymagają natychmiastowej resuscytacji krążeniowo oddechowej (RKO), która zapewnia niewielki, ale decydujący o przeżyciu przepływ krwi przez serce i mózg.

Prowadzone badania naukowe jednoznacznie stwierdzają, że natychmiastowe podjęcie RKO, u osób u których doszło do zatrzymania krążenia, zwiększają trzy krotnie szanse na jego przeżycie. Dlatego tak ważne jest, aby podjąć te czynności zaraz po zauważeniu wypadku, jeszcze przed przyjazdem karetki pogotowia. Ze względu na charakter pracy w szczególności dotyczy to pełniących dyżury nad wodami ratowników Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego.

Dla łatwiejszego przyswojenia i nauczenia się RKO opracowano schemat postępowania BLS.

Schemat podstawowych zabiegów resuscytacyjnych w utonięciach (WBLS) określa procedurę postępowania z osobą poszkodowaną, która uległa wypadkowi tonięcia. Schemat ten jest podobny do schematu podstawowych zabiegów resuscytacyjnych (BLS) lecz, ponieważ u osób podtopionych doszło do zatrzymania krążenia w wyniku niedotlenienia, jego algorytm postępowania został nieznacznie zmodyfikowany. Modyfikacja ta polega na wykonaniu pięciu wdechów ratowniczych przed rozpoczęciem cyklu 30 uciśnięć i 2 wdechów. Prowadząc akcję ratunkową, u poszkodowanego wyciągniętego z wody, podstawowe zabiegi resuscytacyjne będą wyglądały tak:

Egzamin na stopień Młodszy Ratownik WOPR jest ostatnim zaliczeniem wieńczącym pierwszy etap szkolenia ratownika wodnego. Pozytywny wynik części praktycznej i zdanie testu wiedzy teoretycznej jest podstawą uzyskania stopnia Młodszego Ratownika WOPR, który potwierdza, że nabyłeś podstawową wiedzę i umiejętności z zakresu ratownictwa wodnego.

Egzamin jest kombinacją umiejętności, które były przez Ciebie ćwiczone w trakcie szkolenia i zawiera w sobie takie elementy jak rzut rzutką, techniki pływania, nurkowanie w dal, holowanie manekina i BLS.

Egzamin zaczyna się od rzutu rzutką rękawową do linki na odległość 12,5 metra w torze o szerokości 2,5 metra. Wynik tej próby decyduje o tym jak będzie wyglądała dalsza część Twojego egzaminu. Masz trzy próby na wykonanie skutecznego rzutu, jeśli nie uda Ci się za trzecim razem popłyniesz rundę karną. Polega ona na przepłynięciu dodatkowych 25 metrów kraulem po zakończeniu zadań podstawowych.

Po wykonaniu skutecznego rzutu, musisz założyć pas „węgorz”, wykonać skok ratowniczy i przepłynąć dystans 25 metrów kraulem. Po nawrocie dopłyń kraulem ratowniczym do linki rozciągniętej na 12,5 metrze, tam możesz chwilę odpocząć. Kolejny etap to przepłynięcie 12,5 metra pod wodą do manekina ułożonego na dnie basenu oraz podjęcie go z dna i holowaniu do linki i z powrotem do brzegu (w sumie 25 m.). Po zakończeniu całości zadań wyłączany jest stoper. Czas jaki masz na wykonanie wszystkich prób (rzut rzutką, pływanie, nurkowanie, holowanie, włącznie z ewentualną rundą karną), musi być mniejszy niż 3 minuty i 30 sekund.

Jeśli nie udało Ci się rzucić skutecznie rzutką (miałeś 3 próby), właśnie teraz musisz przepłynąć rundę karną, czyli zostawiasz manekina i płyniesz kraulem do linki i z powrotem (w sumie 25 m.).

Rzutka rękawowa jest podręcznym sprzętem ratowniczym, który służy do udzielania pomocy poszkodowanemu w sposób pośredni, bez konieczności interwencji ratownika bezpośrednio w wodzie. Ze względu na to, może być skutecznym narzędziem w udzielaniu pomocy tonącym nie narażając życia i zdrowia ratownika. Rzutka rękawowa to inaczej materiałowy zasobnik zakończony uchwytem z obciążnikiem, w którym znajduje się pływająca linka o długości 25 metrów i średnicy 6-8 milimetrów.

Rzutkę rękawową można wykorzystać udzielając pomocy z brzegu jak i jednostek pływających. Akcja ratunkowa polega na wykonaniu rzutu rzutką w kierunku osoby tonącej w taki sposób aby tonący mógł uchwycić jakąkolwiek część rzutki, na przykład sam zasobnik lub linkę.

Ratownik po zauważeniu tonącego, będącego w odległości skutecznego rzutu, odblokowuje rzutkę i zakłada wolny koniec liny z pętlą na nadgarstek ręki którą wykona rzut.

Po założeniu linki na nadgarstek, staje naprzeciwko tonącego trzymając rzutkę w dłoni. Celując wykonuje zamach ręką w której trzyma rzutkę, po czym wyrzuca ją w kierunku tonącego. Po uchwyceniu przez poszkodowanego, której kolwiek części rzutki ratownik ściąga go do brzegu. Podczas wykonywania rzutu, wskazane jest, aby zwrócić uwagę tonącego na miejsce z którego wykonujemy rzut. Można to zrobić na przykład głośno krzycząc "RZUTKA!!!"

Po dokładnym wysuszeniu liny i zasobnika rzutki należy przygotować ją do pracy. Aby mieć pewność, że podczas kolejnej akcji rzutka spełni swoją rolę i doleci do poszkodowanego, trzeba starannie ułożyć linę w zasobniku rzutki i zabezpieczyć ją przed przypadkowym wypadnięciem.

Rzutka rękawowa wykorzystana w akcji ratunkowej, dzięki umiejętnościom ratowników prawdopodobnie spełniła swoją rolę. Po zakończeniu akcji, jak każdy inny sprzęt, należy przygotować ją do kolejnego wykorzystania. Nie może się to odbyć z pominięciem procesu suszenia liny, więc aby dokładnie wysuszyć linę rzutki i potem ją bez problemu ułożyć w zasobniku, należy rzutkę właściwie przygotować do suszenia. Najlepiej zrobić to wykonując tak zwaną buchtę.

Kryteria zaliczenia

Błędy krytyczne (próba niezaliczona)

• przekroczenie czasu wymaganego dla całej próby wynoszącego 5'

25 m kraul – 25 m żabka (pełny styl), 25 m kraul – 25 m żabka (same NN), 25 m kraul – 25 m żabka (same RR), 50 glaich

1. bezpieczne wejście do wody (oswojenie się z wodą, skok ratowniczy lub inny sposób bezpiecznego wejścia do wody, uzależniony od warunków)
2. przepłynięcie z boją SP dystansu 50 m (25 m kraulem + 25 m żabką)
3. przepłynięcie dystansu 50m samymi nogami (25 m NN do kraula + 25m NN do żabki)
4. przepłynięcie dystansu 50m samymi ramionami (25 m RR do kraula + 25 m RR do żabki (stopy zaczepione o uchwyty bojki))
5. przepłynięcie dystansu 50m glaichem

Błędy krytyczne (próba niezaliczona)

• próba oceniana jest w kategoriach „zal” lub „nzal”. Nie ma limitu czasowego
• brak umiejętności wykonania jakiegokolwiek elementu skutkuje nie zaliczeniem próby

1. skok ratowniczy (rozkroczny), (jeśli na pływalni krytej – start z brzegu od strony płytkiej części pływalni)
2. 20 m kraul ratowniczy
3. scyzoryk (zejście pod wodę na głębokość co najmniej 1,8 m)
4. podjęcie manekina z dna i wypłynięcie z nim na powierzchnię wody
5. 20 m holowanie manekina opasanego „węgorzem”
6. wyjście na brzeg, prezentacja algorytmu WBLS na fantomie do nauki RKO

Błędy krytyczne (próba niezaliczona)

• brak kontaktu wzrokowego z tonącym podczas skoku
• pozostawienie sprzętu na brzegu podczas rozpoczynania akcji
• niezgodne ze sztukę ratowniczą podjęcie z dna manekina
• przytapianie manekina podczas holowania
• przekroczenie czasu wymaganego dla całej próby wynoszącego 2'
• popełnienie jakiegokolwiek błędu w algorytmie WBLS

1. skok ratowniczy (wykroczny), (jeśli na pływalni krytej – start z brzegu od strony głębszej części pływalni)
2. 15 m kraul ratowniczy
3. zejście pod wodę, nurkowanie na odległość 15 m do manekina leżącego na dnie przy ścianie startowej (głębokość co najmniej 1,8 m)
4. podjęcie manekina z dna, wypłynięcie z nim na powierzchnię wody
5. holowanie na dystansie 30m
6. wyjście na brzeg, prezentacja algorytmu WBLS na fantomie do nauki RKO

Błędy krytyczne (próba niezaliczona)

• brak kontaktu wzrokowego z tonącym podczas skoku
• pozostawienie sprzętu na brzegu podczas rozpoczynania akcji
• wynurzenie się na powierzchnię wody podczas płynięcia 15 m pod wodą
• przytapianie tonącego podczas holowania

1. oddanie celnego rzutu do pozoranta znajdującego się 12 m od brzegu
2. przyholowanie pozoranta za pomocą linki do brzegu
3. ewakuacja poszkodowanego na ląd (wybranie odpowiedniego sposobu ewakuacji w zależności od warunków: pływalnia (wyciąganie na dosiężny brzeg), plaża (chwyt Rauteka, strażacki, biodrowy)
4. prezentacja na pozorancie algorytmu BLS (losowo: dorosły, dziecko, niemowlę)

Błędy krytyczne (próba niezaliczona)

• przekroczenie dopuszczalnej liczby rzutów (max. 3 rzuty) lub przekroczenie dopuszczalnego czasu (1’45’’)
• stwarzanie niebezpieczeństwa wobec siebie oraz pozoranta podczas ewakuacji na ląd
• popełnienie jakiegokolwiek błędu w algorytmie BLS

Ratownik po oswojeniu się z wodą wchodzi bezpiecznie do wody (skok ratowniczy lub inny sposób bezpiecznego wejścia do wody, uzależniony od warunków na akwenie) po czym przepływa 25 m kraulem, następnie schodzi pod powierzchnię wody, gdzie przepływa pod jej lustrem 10 m, a po wypłynięciu przepływa 15 m „żabką”. W dalszej kolejności Ratownik przepływa 50 m technikami ratowniczymi – odpowiednio 25 m kraulem oraz 25 m „żabką” ratowniczą.

Błędy krytyczne (próba niezaliczona)

• wynurzenie się na powierzchnię wody podczas płynięcia 10 m pod wodą
• przekroczenie czasu wymaganego dla całej próby wynoszącego 3'